Samenvatting

28% 48% Te duur Verwacht geen succes 37% 15% Al bekend 41% Waarom niet? Geen groei Onafhankelijkheid Intern gefinancierd Waarom niet? 23% 12% 39% Kosten Timing corona Intern gefinancierd Waarom niet? 20% 20% 32% Verder zoeken met succes Geen personeelsuitbreiding Geen uitbreiding Gevolgen afwijzing 25% Mkb business economy 290 000 bedrijven De zoektocht naar financiering door het mkb in de business economy (juli 2019 - juli 2020) Oriëntatie 51 300 bedrijven Behoefte 63 900 bedrijven Uitkomst 23 800 bedrijven Aanvraag 30 100 bedrijven Doel van financiering? Uitbreiding 15% Wagenpark 13% Vernieuwing 10% Overbrugging coronacrisis 17% Anders 12% Onroerend goed 19% Voorraden en werkkapitaal 13% Vorm van financiering? Legenda 2020 2019 Banklening 41% Anders 17% Leasing 20% Privaat 10% Crowdfunding 3% Rekeningcourant 9% Er zijn mogelijkheden verkend Er is een nieuwe externe financieringsbehoefte Er is een aanvraag gedaan Er is financiering gekomen Kleinbedrijf Middenbedrijf Microbedrijf 91% 86% 77% Mkb 80% Kleinbedrijf Middenbedrijf Microbedrijf 29% 30% 21% Mkb 22% Kleinbedrijf Middenbedrijf Microbedrijf 68% 76% 55% Mkb 59% Kleinbedrijf Middenbedrijf Microbedrijf 83% 88% 77% Mkb 79% Grootbedrijf 85% Grootbedrijf 30% Grootbedrijf 62% Grootbedrijf 93%
De invloed van corona op verschillende momenten in de zoektocht naar financiering (juli 2019 - juli 2020) 20% van het mkb deed geen aanvraag vanwege de slechte timing door corona 48% van het mkb met financieringsbehoefte dat geen aanvraag deed, had deze behoefte vanwege corona 17% van het mkb met een (deels) succesvolle aanvraag had overbrugging coronaperiode als financieringsdoel Welke gevolgen verwacht het mkb? Geen uitbreiding 34% Geen nieuw personeel 28% Geen vernieuwing 20% Kleinbedrijf Middenbedrijf Microbedrijf 61% 60% 58% Grootbedrijf 65% 58% van het mkb verwacht in de komende 12 maanden gevolgen van corona Belemmering door corona en financieringsbehoefte Belemmering % met behoefte door corona aan externe financiering Niet 12% Neutraal 18% Wel 29% 57% van de bedrijven ervaart belemmeringen door het coronavirus Vaste lasten doorbetalen 38% Medewerkers doorbetalen 30% Gesloten door 23% overheidsmaatregelen Behoefte Uitkomst Oriëntatie Aanvraag

Van alle ondernemingen in het mkb in de business economy heeft 22 procent behoefte aan nieuwe externe financiering in het jaar van juli 2019 tot juli 2020, waarvan de laatste vier maanden in de coronaperiode vallen. Het gaat hierbij om vreemd vermogen of om eigen vermogen dat buiten het bedrijf, of buiten het eigen geld van de ondernemer, wordt gezocht. Van de groep bedrijven met een financieringsbehoefte zet 80 procent serieuze stappen om de mogelijkheden te verkennen en bij 8 procent zijn de mogelijkheden al bekend. Van die 88 procent samen besluit vervolgens 59 procent daadwerkelijk een financieringsaanvraag te doen. Daarvan is 79 procent succesvol. Zij krijgen het aangevraagde bedrag geheel of ten dele. De opvallendste uitkomsten uit de Financieringsmonitor 2020 zijn als volgt:

Behoefte aan financiering verandert niet significant

Ten opzichte van de vorige Financieringsmonitor hebben iets meer bedrijven een externe financieringsbehoefte. Deze toename is niet statistisch significant en volledig toe te schrijven aan het microbedrijf: bedrijven met minder dan 10 werkzame personen. Daar nam de behoefte aan financiering toe van 17 naar 22 procent. Deze bedrijven zijn relatief sterk vertegenwoordigd in de sectoren handel, vervoer en horeca en in de zakelijke dienstverlening. In die sectoren is ook een toename van de behoefte te zien. Bij de bedrijven met 10 of meer werkzame personen zijn de verschillen met vorig jaar kleiner.

Kans op geslaagde financiering neemt toe met grootte van het bedrijf

Aanvragen van grotere bedrijven zijn vaker succesvol. Zo is de kans op (deels) succes in het microbedrijf 77 procent en loopt dit op tot 93 procent voor het grootbedrijf. Na startups (55 procent) blijken sociale ondernemingen het moeilijkst financiering te vinden. Van hen is 65 procent (deels) succesvol. De bedrijven waarvan de financieringsaanvraag wordt afgewezen, krijgen bijna altijd een toelichting van de financier. De meest genoemde reden is dat de onderneming onvoldoende zakelijke zekerheden kan bieden. Voor het grootste deel van de afgewezen ondernemingen biedt de uitleg geen aanknopingspunten voor een nieuwe aanvraag. Slechts 12 procent wordt op mogelijke alternatieven gewezen.

Gevolgen corona vaak een reden om krediet aan te vragen

In deze editie van de Financieringsmonitor is ook stilgestaan bij de gevolgen van corona voor bedrijven en in het bijzonder voor de externe financiering van bedrijven. Bedrijven zagen de gevolgen van het coronavirus als de grootste uitdaging in de periode juli 2019 tot juli 2020.

Ruim 17 procent van de (deels) succesvolle financieringsaanvragen is dan ook bedoeld voor het overbruggen van de moeilijke periode vanwege de gevolgen van het coronavirus. Bedrijven in de handel, vervoer en horeca geven het vaakst aan dat dit het doel is van de aanvraag en jonge bedrijven ook iets vaker dan oudere bedrijven. Tegelijk wordt corona door sommige bedrijven juist als reden gezien om af te zien van financiering, omdat ze vanwege de gevolgen van het coronavirus geen verplichtingen durven aan te gaan, hun doelen zoals uitbreiding even in de koelkast hebben gezet, of denken de financiering niet voor elkaar te krijgen.

Coronavirus beïnvloedt verwachte financieringsbehoefte

Vooruitkijkend verwacht 14 procent van alle bedrijven in het mkb in de business economy een financieringsbehoefte te hebben in de periode juli 2020 tot juli 2021. Bedrijven die belemmeringen ondervinden vanwege het coronavirus voorzien dan vaker een externe financieringsbehoefte dan bedrijven voor wie dit geen uitdaging is.

Bank net als vorig jaar belangrijkste kanaal maar belang neemt af

Banken blijven het voornaamste kanaal voor externe financiering. Zo klopt 72 procent van de bedrijven met een financieringsbehoefte als eerste bij de bank aan om over de mogelijkheden te praten. Deze duidelijke voorkeur voor bancaire financiering komt door de bestaande relatie met de huisbank en simpelweg de bekendheid van dit kanaal.

Het uitstaande bedrag aan bancair krediet neemt sinds eind 2012 echter wel af. De financieringsbedragen uit verschillende non-bancaire vormen nemen in 2019 ten opzichte van het voorgaande jaar dan ook weer verder toe: vooral equipment lease, factoring en private equity hebben een grote groei doorgemaakt. Desalniettemin overweegt 60 procent van het mkb met een financieringsbehoefte bancair krediet. Daar is een afname zichtbaar ten opzichte van vorig jaar: toen was dit 70 procent. Op hetzelfde moment stijgt het aantal bedrijven dat zich online oriënteert.

Na de bank doen bedrijven het liefst een beroep op hun accountant als ze de mogelijkheden gaan verkennen. Deze is bekend met de bedrijfseconomische kant van de onderneming, heeft zicht op de prestaties van de onderneming en is om die redenen een logische gesprekspartner voor de ondernemer.

Vrouwen vragen minder vaak financiering aan en hun slaagkans is lager

Bedrijven in het mkb die minstens voor de helft uit vrouwelijke ondernemers bestaan, komen vaker voor in grootteklassen en sectoren die over het algemeen minder vaak behoefte hebben aan externe financiering. Na correctie voor die bedrijfskenmerken blijkt echter dat vrouwelijke ondernemers alsnog minder vaak een financieringsbehoefte hebben dan mannen, minder vaak de mogelijkheden verkennen en minder vaak overgaan tot een aanvraag. Als er uiteindelijk een aanvraag wordt ingediend, is de slaagkans voor vrouwelijke ondernemers lager dan voor mannelijke ondernemers. In de hele zoektocht naar financiering zijn ze dus minder actief en uiteindelijk ook minder succesvol in het verkrijgen van financiering.

De Financieringsmonitor

Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) stelt de Financieringsmonitor samen in opdracht van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK). De voorgaande edities zijn in januari 2019 en januari 2020 verschenen, dit onderzoeksrapport bevat de uitkomsten van de derde meting.

De monitor bestaat uit een verkenning van de vraagzijde van de markt voor financiering. Met een digitale enquête onder 10 000 ondernemingen, waarvan er 5 100 respondeerden, is de gehele zoektocht naar financiering in beeld gebracht: van behoefte tot aan uitkomst. De uitkomsten gelden voor het mkb in de business economy in het jaar dat loopt van juli 2019 tot juli 2020. Voor de uitkomsten voor vrouwelijk ondernemerschap zijn persoonsgegevens van de ondernemers gecombineerd met de uitkomsten van drie jaargangen van de enquête. Bedrijven waarvan de helft of meer van de geregistreerde ondernemers vrouw is, worden gezien als vrouwelijke ondernemers.

Het rapport schetst ook de recente ontwikkelingen op de Nederlandse financieringsmarkt. Dat gebeurt op basis van data van aanbieders van acht vormen van financiering: bancair krediet, crowdfunding, factoring, leasing, private equity, direct lending, mkb-beurs en kredietunies. De resultaten van de monitor zijn opgenomen in dit onderzoeksrapport en ook te vinden in een online dashboard.noot1

Noten

Klik hier om het dashboard te bezoeken.

Colofon

Deze website is ontwikkeld door het CBS in samenwerking met Textcetera Den Haag.
Heb je een vraag of opmerking over deze website, neem dan contact op met het CBS.

Disclaimer en copyright

Cookies

CBS maakt op deze website gebruik van functionele cookies om de site goed te laten werken. Deze cookies bevatten geen persoonsgegevens en hebben nauwelijks gevolgen voor de privacy. Daarnaast gebruiken wij ook analytische cookies om bezoekersstatistieken bij te houden. Bijvoorbeeld hoe vaak pagina's worden bezocht, welke onderwerpen gebruikers naar op zoek zijn en hoe bezoekers op onze site komen. Het doel hiervan is om inzicht te krijgen in het functioneren van de website om zo de gebruikerservaring voor u te kunnen verbeteren. De herleidbaarheid van bezoekers aan onze website beperken wij zo veel mogelijk door de laatste cijfergroep (octet) van ieder IP-adres te anonimiseren. Deze gegevens worden niet gedeeld met andere partijen. CBS gebruikt geen trackingcookies. Trackingcookies zijn cookies die bezoekers tijdens het surfen over andere websites kunnen volgen.

De geplaatste functionele en analytische cookies maken geen of weinig inbreuk op uw privacy. Volgens de regels mogen deze zonder toestemming geplaatst worden.

Meer informatie: https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/telecommunicatie/vraag-en-antwoord/mag-een-website-ongevraagd-cookies-plaatsen

Leeswijzer

Verklaring van tekens

niets (blanco) een cijfer kan op logische gronden niet voorkomen
. het cijfer is onbekend, onvoldoende betrouwbaar of geheim
0 (0,0) het cijfer is kleiner dan de helft van de gekozen eenheid
* voorlopige cijfers
** nader voorlopige cijfers
- (indien voorkomend tussen twee getallen) tot en met
2016-2017 2016 tot en met 2017
2016/2017 het gemiddelde over de jaren 2016 tot en met 2017
2016/'17 oogstjaar, boekjaar, schooljaar, enz. beginnend in 2016 en eindigend in 2017
2004/'05-2016/'17 oogstjaar enz., 2004/'05 tot en met 2016/'17

In geval van afronding kan het voorkomen dat het weergegeven totaal niet overeenstemt met de som van de getallen.

Over het CBS

De wettelijke taak van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) is om officiële statistieken te maken en de uitkomsten daarvan openbaar te maken. Het CBS publiceert betrouwbare en samenhangende statistische informatie, die het deelt met andere overheden, burgers, politiek, wetenschap, media en bedrijfsleven. Zo zorgt het CBS ervoor dat maatschappelijke debatten gevoerd kunnen worden op basis van betrouwbare statistische informatie.

Het CBS maakt inzichtelijk wat er feitelijk gebeurt. De informatie die het CBS publiceert, gaat daarom over onderwerpen die de mensen in Nederland raken. Bijvoorbeeld economische groei en consumentenprijzen, maar ook criminaliteit en vrije tijd.

Naast de verantwoordelijkheid voor de nationale (officiële) statistieken is het CBS ook belast met de productie van Europese (communautaire) statistieken. Dit betreft het grootste deel van het werkprogramma.

Voor meer informatie over de taken, organisatie en publicaties van het CBS, zie cbs.nl.

Contact

Met vragen kunt u contact opnemen met het CBS.

Medewerkers

Auteurs

Ilona Bouhuijs

Brenda Bos

Jaap Jansen

Oscar Lemmers

Tommy Span

Dashboard

Bram Rouw

Naomi Schalken

Veronique Verhees

Sten Zijlstra

Met medewerking van

Chantal Lemmens-Dirix

Stefan Hoefsmit

Remco Paulissen

Coskun Pisiren

Wim Lengkeek